ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ;

ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΕΛΕΙΑ Η ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ ΣΤΟ ΤΑΕΚΒΟΝΤΟ Ή ΤΟ BRAZILIAN JIU-JITSU ΕΝ ΜΕΣΩ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ;

Δυστυχώς τους τελευταίους μήνες όλοι  βιώνουμε τα δεινά της «οικονομικής κρίσης» και στην χώρα μας: μείωση μισθών και συντάξεων, «ασφυξία» στην αγορά, ανεργία και αβεβαιότητα τόσο για το δικό μας μέλλον όσο και για των παιδιών μας.
Η ανασφάλεια και η αβεβαιότητα για το αύριο μας οδηγεί στο να επανεκτιμήσουμε  τις προτεραιότητες μας και να αλλάξουμε κάποιες καταναλωτικές μας συνήθειες. Επειδή υπάρχει η περίπτωση κάποιοι να σκεφθούν να σταματήσουν (ή να μην αρχίσουν καν), την προπόνηση τους ή του παιδιού τους στο Ταεκβοντό, και επειδή ο φόβος και ο πανικός δεν είναι  οι καταλληλότεροι σύμβουλοι για να πάρουμε τις σωστές αποφάσεις ας εξετάσουμε τα παρακάτω:

  • Είναι η προπόνηση στο Ταεκβοντό (ή το Βrazilian Jiu-Jitsu) καταναλωτική συνήθεια  ή ανάγκη;
  • Μήπως σε μία περίοδο κρίσης όπως η τωρινή, η ανάγκη για άσκηση στο Ταεκβοντό- ιδιαίτερα για τα παιδιά –είναι επιτακτικότερη;
  • Το οικονομικό κέρδος από την διακοπή (ή την μη έναρξη) της προπόνησης στο Ταεκβοντό (ή το B.J.J.) δικαιολογείται από το κόστος της απώλειας των ηθικών, ψυχοπνευματικών και σωματικών ωφελημάτων;

Ας εξετάσουμε πρώτα το πρώτο ερώτημα: καταρχάς πρέπει όλοι να παραδεχτούμε ότι η «οικονομική κρίση» δεν είναι τίποτε άλλο από ένα σύμπτωμα της κρίσης των αξιών μιας κοινωνίας η οποία το μόνο που κάνει τα τελευταία χρόνια είναι να καταναλώνει περισσότερο από τις υπάρχουσες ανάγκες, και να εξισώνει την προσωπική ευτυχία με την απόκτηση υλικών αγαθών.

  Άρα αυτό που χρειάζεται είναι η αλλαγή της νοοτροπίας, έτσι ώστε αφενός μεν να μειώσουμε τις τις υλικές ανάγκες τις οποίες μας τις έχουν επιβάλλει τεχνητά, και αφετέρου δε να στραφούμε σε δραστηριότητες οι οποίες θα μας βοηθήσουν να ωριμάσουμε και να ολοκληρωθούμε σαν ψυχοσωματικές οντότητες. Το Ταεκβοντό (και το B.J.J.) μέσα από την σωματική άσκηση και τα οφέλη που αυτή προσδίδει στον άνθρωπο, (υγεία, ευεξία, κ.α.) έχει σαν κύριο στόχο την ηθική καλλιέργεια και την ψυχοπνευματική εξύψωση του ανθρώπου.
Ο ασκούμενος που αφιερώνεται στην τέχνη του Ταεκβοντό, και με την βοήθεια βέβαια ενός σωστού Δασκάλου, σιγα – σιγά προσανατολίζεται προς την δημιουργία μιας κοινωνίας πιο δίκαιης, πιο αλτρουιστικής, πιο ανθρωποκεντρικής, και λιγότερο υλιστικής.
Επομένως η ενασχόληση με μια τέχνη όπως το Ταεκβοντό ή το B.J.J. όχι μόνο δεν μπορεί να θεωρηθεί ως μία επιβλαβής «καταναλωτική» συνήθεια η οποία εξυπηρετεί υλιστικούς σκοπούς, αλλά αντίθετα μπορεί να αποτελέσει ένα από τα αντίδοτα τα οποία μπορούν να βοηθήσουν την κοινωνία μας να ανανήψει από την «σήψη» στην οποία έχει περιέλθει.

«Το να ικανοποιείς τις επιθυμίες σου
                       δεν είναι πάντα τόσο καλό,
                      όσο να τις σταματάς όταν πρέπει.
                     Ένα μαχαίρι κοφτερό είναι επικίνδυνο.
                    Δύσκολο είναι να φρουρήσεις
                   ένα σπίτι γεμάτο χρυσάφι.
                  Η αλαζονεία του πλούτου και της δύναμης θα φέρει καταστροφές..»    Λάο Τζού
Ας ασχοληθούμε τώρα με το δεύτερο ερώτημα το οποίο αφορά και μία ευαίσθητη κοινωνική ομάδα, τα παιδιά. Όλοι συμφωνούν ότι η καλύτερη επένδυση για ένα παιδί, είναι να λάβει την σωστή παιδεία. Μόνο ο σωστά πεπαιδευμένος πολίτης θα μπορέσει κάποτε να δημιουργήσει μια κοινωνία η οποία θα έχει ως κυρίαρχες αξίες την δικαιοσύνη, την αδελφοσύνη, την φιλανθρωπία, την ισονομία, την αξιοκρατία την αληθινή δημοκρατία, με άλλα λόγια τον άνθρωπο. Ποια όμως είναι η σωστή παιδεία; Γιατί αν θα είναι παρόμοια με αυτή που λάβαμε και εμείς τότε μάλλον θα οδηγηθούμε ένα βήμα πιο πέρα από εκεί που είμαστε τώρα: από το χείλος του γκρεμού στην άβυσσο…
Απ’ότι φαίνεται η έννοια παιδεία έχει διαστρεβλωθεί στις μέρες μας: ατελείωτο διάβασμα από τις πολύ μικρές ηλικίες, ξένες γλώσσες, φροντιστήρια, βαθμοθηρία, στείρα απομνημόνευση, όλα στον βωμό της επαγγελματικής αποκατάστασης, η οποία θα επιτρέψει στο άβουλο όν που δημιουργήθηκε να καταναλώσει ακόμη περισσότερα «σκουπίδια». Και που χρόνος αλήθεια για παιχνίδι, ψυχαγωγία, σωματική εκτόνωση και έκφραση, παράγοντες οι οποίοι αποδεδειγμένα παίζουν κυρίαρχο ρόλο στην ομαλή διαμόρφωση της προσωπικότητας του νέου ανθρώπου;
Ας δούμε όμως τι είναι (ή τι πρέπει να είναι) παιδεία: « …παιδεία είναι η διαπαιδαγώγηση προς την αρετή από την παιδική ηλικία, που κάνει τον πολίτη να επιθυμεί και να αρέσκεται στο να γίνει τέλειος, να γνωρίζει δε να άρχει και να άρχεται με δικαιοσύνη .Αυτή την διαπαιδαγώγηση, όπως την προσδιόρισε η παραπάνω συζήτηση, θα ήθελε, μου φαίνεται, να ονομάζουμε ως την μόνη παιδεία ,εκείνη όμως που αποβλέπει στον πλούτο ή μία άλλη προς την δύναμη (την ισχύ) ή μία Τρίτη ακόμη που αποβλέπει στην απόκτηση γνώσεων χωρίς φρόνηση και δικαιοσύνη, θεωρώ ότι είναι χυδαία και ανελεύθερη και ότι δεν αξίζει καθόλου να την ονομάζει κανείς παιδεία…»  ΠΛΑΤΩΝ                      Γενικότερα στην Αρχαία Ελλάδα η παιδεία ήθελε να πλάσει ανθρώπους με καθαρό, στοχαστικό νου, ενάρετους, με δυνατή θέληση, με σεβασμό στην δικαιοσύνη, στην ελευθερία, και στα άλλα δικαιώματα των συνανθρώπων τους, ανθρώπους που να αγαπούν ό,τι ωραίο και υψηλό μπορεί να υπάρχει στην ζωή τους. Γι αυτό η παιδεία που πρόσφεραν οι αρχαίοι Έλληνες χαρακτηρίζεται ανθρωπιστική, είναι δηλαδή κυρίως παιδεία για τον άνθρωπο. (Α. Παπαθανασόπουλος, Ανθρωπιστική παιδεία, σελ 10-11).
Ιδιαίτερα στην Αρχαία Αθήνα η παιδεία είχε στόχο τη διάπλαση του «καλού καγαθού» πολίτη. «Καλός», κατά την αρχαία αντίληψη, σήμαινε ωραίος στο σώμα, και «αγαθός» σήμαινε καλός στην ψυχή. Στην πραγματικότητα, το το ιδανικό του «καλού καγαθού» πολίτη εξέφραζε την εξισορρόπηση των ψυχοδιανοητικών δυνάμεων με τις σωματικές, την αρμονία του πνεύματος με το σώμα. (Δ. Π. Διαμαντόπουλος σύγχρονο λεξικό των βασικών εννοιών). Και έρχεται ,αγαπητέ επισκέπτη, η σημερινή επιστήμη να αποδείξει -πέραν κάθε αμφιβολίας- ότι το αρχαίο ρητό « νους υγιής εν σώματι υγιή» είναι πέρα για πέρα αληθινό:

«Ο εγκέφαλός μας αναπτύσσεται σε όλη τη διάρκεια της ζωής», υποστηρίζει ο επιφανής Ευρωπαίος νευροβιολόγος Gerd Mempremann, ο οποίος κατά τα τέλη του 1990, μαζί με τους Fred Gage και Η. Van Praag, επιβεβαίωσαν πειραματικά τη μέχρι τότε αδιανόητη εικασία ότι η συστηματική φυσική άσκηση διεγείρει την ανανέωση των νευρώνων, δηλαδή των νευρωνικών κυττάρων που συγκροτούν τις δομικές και λειτουργικές μονάδες του εγκεφάλου. Με άλλα λόγια, ανακάλυψαν πρώτοι ότι η «νευρογένεση», δηλαδή η αναπαραγωγή και η ανανέωση των νευρώνων του εγκεφάλου, είναι διαρκής μέχρι το τέλος της ζωής μας. Σήμερα, κάποιοι άλλοι ερευνητές, στην προσπάθειά τους να εντοπίσουν τους μηχανισμούς και να απομονώσουν τους βιοχημικούς παράγοντες που ρυθμίζουν την αναπαραγωγή και την ανανέωση των νευρώνων, διαπίστωσαν ότι αυτή η εφ’ όρου ζωής δυνατότητα του ενήλικου εγκεφάλου προάγεται κυρίως από την αδιάκοπη φυσική και διανοητική εξάσκηση.
Επιπλέον, πρόσφατες έρευνες στο πεδίο της νευροψυχολογίας υποδεικνύουν ότι η συστηματική σωματική άσκηση, έστω και ένας περίπατος 30 λεπτών καθημερινά, λειτουργεί ιδιαίτερα ανανεωτικά για τη διάθεσή μας, ενώ πολύ συχνά λειτουργεί ως ένα εξαιρετικά αποτελεσματικό αντικαταθλιπτικό ή αγχολυτικό «φάρμακο» για την αντιμετώπιση των καθημερινών δυσκολιών που μας δημιουργεί η κοινωνική ζωή. Αυτό συμβαίνει επειδή με τη φυσική άσκηση μειώνεται η συγκέντρωση της ορμόνης κορτιζόλης, της επονομαζόμενης και «ορμόνης του άγχους», η οποία εκκρίνεται από την υπόφυση του εγκεφάλου όταν αντιμετωπίζουμε καταστάσεις μεγάλου άγχους ή πανικού.
Επίσης: Οι μαθητές και φοιτητές που ασκούνται σωματικά σε τακτική βάση, δεν βελτιώνουν μόνο την φυσική υγεία τους, αλλά και τη νοητική, καθώς τείνουν να παίρνουν καλύτερους βαθμούς στις εξετάσεις σε σχέση με τους αγύμναστους συνομηλίκους τους, σύμφωνα με νέα αμερικανική έρευνα.
Η έρευνα έγινε από ερευνητές του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας, στο Λος Αντζελες, με επικεφαλής τον Δρ Γουίλιαμ ΜακΚάρθι και δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό έντυπο The Journal of Pediatrics, σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters.
Οι ερευνητές κάλεσαν γονείς και καθηγητές να λάβουν υπόψη τους τη θετική επίδραση της φυσικής άσκησης στις σχολικές επιδόσεις των μαθητών. Όπως είπαν, «για άριστη λειτουργία του εγκεφάλου, είναι καλό ο μαθητής να κάνει αεροβική άσκηση και να έχει υγιή σωματότυπο».
Οι Αμερικανοί επιστήμονες σύγκριναν στοιχεία για τη σωματική κατάσταση και το βάρος χιλιάδων μαθητών σε σχέση με τις επιδόσεις τους σε διαγωνίσματα μαθηματικών και γλώσσας.
Διαπίστωσαν ότι όσοι μαθητές είχαν ανώτερη φυσική κατάσταση και κανονικό βάρος, πέτυχαν βαθμούς πάνω από το μέσο όρο. Τα υπέρβαρα και παχύσαρκα παιδιά σημείωσαν σημαντικά χαμηλότερες επιδόσεις στα τεστ.
Αντίθετα από όλα αυτά η «σύγχρονη» Νεοελληνική παιδεία έχει υποβαθμίσει την σημασία της φυσικής  άσκησης μην αφήνοντας καθόλου χρόνο( και όρεξη ) στα Ελληνόπουλα να ασκηθούν. Αποτέλεσμα: η χώρα μας ( ναι αυτή που ανακάλυψε τον αθλητισμό) είναι σήμερα πρώτη στην Ευρώπη και Τρίτη στον κόσμο στην παιδική ( και νοητική θα συμπλήρωνα εγώ) παχυσαρκία.
Ας επανέλθουμε όμως σε κάτι εξίσου σημαντικό με τα προαναφερθέντα, την «…διαπαιδαγώγηση προς την αρετή», όπως αναφέρει ο Πλάτωνας στον ορισμό που δίνει για την παιδεία.  Αρετή είναι η αρμονική σύνθεση σωματικών και ηθικών προσόντων , με ιδιαίτερη όμως σημασία στα ηθικά . Έτσι Ενάρετος άνθρωπος είναι αυτός που έχει πλούσια πνευματικά και ψυχικά προσόντα (π.χ. θάρρος, τιμιότητα, καλοσύνη κ.α.) χωρίς όμως να παραμελεί τα σωματικά. Οι κυριότερες αρετές οι οποίες περικλείουν μέσα τους όλες τις υπόλοιπες, είναι οι εξής:
ΣΩΦΡΟΣΥΝΗ: είναι η ικανότητα με την οποία ο άνθρωπος ελέγχει τις επιθυμίες και τα συναισθήματα του μέσα στα πλαίσια της λογικής .

ΑΝΔΡΕΙΑ: Ανδρείος είναι ο άνθρωπος ο οποίος διακατέχεται από γενναιότητα,  θάρρος και διάθεση να μάχεται στο πλευρό της δικαιοσύνης.
Ο Ανδρείος υπερασπίζεται με γενναιότητα τις αρχές , τις αξίες , τις ιδέες και τα ιδανικά του, και δεν υποχωρεί μπροστά στα δεινά που ίσως προκύψουν από την έκβαση του αγώνα.
Ανδρείος είναι επίσης εκείνος ο οποίος διακρίνεται στα πεδία των μαχών, υπεραμυνόμενος της πατρίδας του.
Αρετές που έχουν σχέση με την ανδρεία είναι: η Τόλμη, η Ψυχραιμία η Επιμονή, η Αυτοπεποίθηση, η Αξιοπρέπεια και η Αποφασιστικότητα.
ΦΡΟΝΗΣΗ: Είναι η ορθή (σωστή) σκέψη. Άμεση σχέση με την Φρόνηση έχουν οι αρετές Διάκριση, Σοφία και Αυτογνωσία.
ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ: Είναι η σταθερή θέληση να απονέμεται στον καθένα αυτό που του αξίζει, καθώς και να υπάρχει ανάμεσα στους ανθρώπους ισονομία, αξιοκρατία και τιμωρία της αδικίας.
Η Δικαιοσύνη είναι η σπουδαιότερη των αρετών γιατί εμπεριέχει μέσα της όλες τις άλλες. Η ύπαρξη της συντελεί στην ομαλή συμβίωση των ανθρώπων και στην πρόοδο της κοινωνίας.
Τα ερώτημα που τίθεται εδώ είναι το εξής:
Η παιδεία μας «παράγει» ενάρετους πολίτες ή μόνο μορφωμένους;
Αν κρίνουμε από το χάλι στο οποίο έχει περιέλθει η χώρα μας η απάντηση είναι κάτι παραπάνω από πρόδηλη. Δυστυχώς παρόλο που η γνώση είναι πλέον –όσο ποτέ άλλοτε- διαθέσιμη στον καθένα, η σήψη και η διαφθορά έχουν φτάσει σε δυσθεώρητα ύψη…
Άρα αυτό που λείπει από την παιδεία είναι μάλλον η αρετή. Γιατί όπως έχει πει πριν από χιλιάδες χρόνια ο Ηράκλειτος: « η πολυμάθεια δεν διδάσκει την φρόνηση».
Σίγουρα υπάρχουν εκπαιδευτικοί οι οποίοι είναι και πραγματικοί δάσκαλοι. Όμως παλεύουν ενάντια σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα το οποίο δεν τους αφήνει περιθώρια για να επιτύχουν όλα όσα θα ήθελαν. Έτσι μεγάλο μέρος της ευθύνης για σωστή διαπαιδαγώγηση των παιδιών πέφτει στους ώμους των γονέων οι οποίοι είναι δύσκολο να ανταποκριθούν λόγω του εξαντλητικού κυνηγιού του « επιούσιου άρτου». Έτσι το έργο αυτό το αναλαμβάνουν η τηλεόραση ,το internet, οι παρέες κ.α. με τις γνωστές συνέπειες…
Η ενασχόληση με το Ταεκβοντό (ή με το Β.J.J.), μπορεί να καλύψει αυτό το κενό αφού η διδασκαλία της αρετής είναι αναπόσπαστο κομμάτι της διδασκαλίας του. Το πιο σημαντικό μάλιστα είναι ότι ο μαθητής όχι μόνο διδάσκεται θεωρητικά την έννοια των αρετών ,αλλά –και το σπουδαιότερο- καλείται να τις εφαρμόσει έμπρακτα κατά την διάρκεια του μαθήματος, του αγώνα και της καθημερινής του ζωής. Μάλιστα η εφαρμογή της αρετής αποτελεί και το πιο σπουδαίο κριτήριο για την προαγωγή του στο σύστημα ιεραρχίας (ζώνες) του Ταεκβοντό. Προσοχή όμως φίλε: η Τέχνη από μόνη της δεν διδάσκει τίποτε!! Ακόμη και το τελειότερο σύστημα διαπαιδαγώγησης είναι άχρηστο αν δεν το υπηρετήσει με συνέπεια και αφωσίωση ένας πραγματικός δάσκαλος. (για να δείτε περισσότερα πάνω στο θέμα «δάσκαλος», κάντε κλικ εδώ.)
Στον σύλλογο μας τα παιδιά διδάσκονται τις έννοιες της πειθαρχίας, της σωφροσύνης, της δικαιοσύνης και όλων εκείνων των αρετών οι οποίες θα τα καταστήσουν ικανά όχι μόνο να αντιμετωπίσουν τις επερχόμενες δυσκολίες, αλλά και να φτιάξουν ένα καλύτερο κόσμο.
Επομένως η ενασχόληση των παιδιών με την τέχνη του Ταεκβοντό (ή του bjj), ιδιαίτερα κάτω υπό τις σημερινές δύσκολες συνθήκες, όχι μόνο δεν είναι πολυτέλεια, αλλά είναι ανάγκη.
Το ίδιο όμως ισχύει και για τους ενήλικες αφού η προπόνηση αποδεδειγμένα μειώνει το στρες, αυξάνει την ευεξία, την νοητική και την ψυχική υγεία, ενώ αποτελεί ένα πρώτης τάξεως αγχολυτικό μετά τον ξέφρενο ρυθμό της καθημερινότητας. Αυτά όλα σημαίνουν αυξημένη παραγωγικότητα στην εργασία σου, αισιοδοξία, θετική σκέψη και πίστη για ένα καλύτερο αύριο. Επιπροσθέτως η άσκηση στο Ταεκβοντό ή το brazilian ziu-zitsu, θα σε φέρει πιο κοντά σε ένα πιο φυσικό και πιο απλό τρόπο ζωής, με λιγότερες  ανάγκες, περισσότερη αυτοπειθαρχία και σύνεση. Με άλλα λόγια η νοοτροπία σου γύρω από τη ζωή σιγά σιγά θα αλλάξει, και θα κάνεις μία επανεκτίμηση των προτεραιοτήτων σου:

  • «διασκέδαση» ή ψυχαγωγία; (η διασκέδαση προέρχεται από το ρήμα διασκεδάννυμι που σημαίνει διαλύω. Περνώ δηλ. τον καιρό μου ευχάριστα αφού πρώτα έχω καταφέρει να διαλύσω ό,τι με στεναχωρούσε. Με άλλα λόγια περνώ ανέμελα τον καιρό μου και τίποτε περισσότερο. Αντίθετα όταν η ψυχική ευχαρίστηση προέρχεται από ανωτέρου επιπέδου ασχολίες π.χ. Ταεκβοντό, καλές τέχνες, τότε μιλάμε για ψυχαγωγία η οποία διδάσκει, καθοδηγεί και διαπαιδαγωγεί τον άνθρωπο.)
  • Καταχρήσεις ή εγκράτεια; Υπερβολική κατανάλωση φαγητού, ποτων, τσιγάρων, καφέδων ή υιοθέτηση ενός πιο υγιεινού (και οικονομικότερου) τρόπου ζωής;
  • Ατομικισμός ή συναδελφικότητα η οποία επιτυγχάνεται μεσω της συνεργασίας, και της ομαδικής υπέρβασης των προκλήσεων που παρουσιάζονται κατά την δειάρκεια των προπονήσεων;
  • Ανταγωνισμός ή ευγενής άμιλλα;
  • Αμοραλισμός (ανηθικότητα) ή  αρετή;
  • Αυτογνωσία ή ματαιοδοξία;
  • Φυγοπονία ή φιλοπονία;
  • Αδιαφορία για το αύριο ή προνοητικότητα;
  • Μέτρο ή υπερβολή;

Μετά από όλα αυτά νομίζω ότι είναι τουλάχιστον ανόητο να βάλουμε από την ΄μία πλευρά της ζυγαριάς όλα αυτά τα οφέλη που αποκομίζει κάποιος από την ενασχόληση του με το Ταεκβοντό ή το b.j.j., και από την άλλη μια μηνιαία συνδρομή ίση με την αξία λίγων πακέτων τσιγάρων ή μερικών καφέδων.
Όπως και να’χει πάντως έχει έρθει ο καιρός για σημαντικές αποφάσεις και ριζικές αλλαγές οι οποίες πρέπει να γίνουν πρώτα σε ατομικό επίπεδο. Πιστεύω ακράδαντα πως η ενασχόληση με μία πολεμική τέχνη όπως το Ταεκβοντό ή το Β.J.J. μπορεί να βοηθήσει προς σ’αυτή την κατεύθυνση…

Leave us a Comment

Your email is never published nor shared. Required fields are marked (Required)